Stres En Büyük Düşmanınızdır

Denizcilik mesleğine lise eğitimim ile birlikte başladım ve devam etmeye başladım. Bu eğitim esnasında, hiç tecrübem olmamasına rağmen, gemi hayatındaki en önemli olgunun personel ilişkileri olduğu kanısına varmıştım. Bu kanının kaynağının ne olduğunu tam olarak bilmesem de, gemilerde çalıştıkça bu düşüncenin doğruluğuna inanmaya başladım.

Bu düşüncemin ilk kanıtı, üniversite dönem stajımı yaptığım “kakalak” olarak tabir edilen çok küçük boyuttaki bir genel yük gemisinde oldu. Gemi kaptanı, genel ahlak ve toplum kurallarından çok uzakta bir kişiliğe sahip birisiydi. O kişiyle her karşılaştığımda “Nasıl olmamam gerekiyor?” sorusunun yanıtını görüyordum. Geminin yaşam şartlarının çok düşük olması ve kaptanın bu ahlaksız karaktere sahip olmasından dolayı bu gemide stajımın sadece 18 gününü tamamlayabildim. Bu 18 gün hayatımın en zor geçen, en uzun günleriydi.

The 10 Most Common Bad Boss Traits - Stres En Büyük Düşmanınızdır
The 10 Most Common Bad Boss Traits

Denizcilik insanların psikolojini bozan, akli dengelerini zorlayan, bozan bir meslek. Bu psikolojik travmanın en büyük iki sebebi stres ve uykusuzluk. Bu iki etmen beraberinde diğer zihinsel ve fiziksel rahatsızlıkları getirmekte.

Peki işle ilgili stres nedir?

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) iş ile ilgili stresi şu şekilde tanımlamakta:

İşle ilgili stres, insanların bilgi ve yetenekleriyle eşleşmeyen ve başa çıkma becerilerine meydan okuyan baskı talepleri ve iş talepleri ile karşı karşıya kaldığında verdiği yanıttır.
Stres çok çeşitli çalışma koşullarında ortaya çıkar ancak çalışanlar, denetçilerden ve meslektaşlardan çok az destek aldıklarını ve iş üzerinde çok az denetime sahip olduklarını veya talepleri ve baskıları nasıl üstesinden gelebileceklerini düşündükleri zaman daha da kötüleşir.

Stress Is Biggest Threat To Workplace Health - Stres En Büyük Düşmanınızdır
Stress Is Biggest Threat To Workplace Health

Sıklıkla baskı ya da mücadele (challenge) ve stres arasında karışıklık vardır. Bu karışıklık kötü yönetim uygulamalarını maruz kılmak için kullanılır. Dolayısı ile bir şekilde stres ile başa çıkmak gerekmekte. Aksi taktirde stresin sebep olduğu diğer rahatsızlıklar ile başa çıkmak mecburiyetinde de kalabiliriz. Bu rahatsızlıklar geçici olduğu gibi kalıcı rahatsızlıklar da olabilir. Stres kaynaklı rahatsızlıklara örnek vermek gerekirse: ağız içerisinde oluşan yaralar, baş ağrısı, kaslarda meydana gelen kramplar, tansiyon yükselmesi sayılabilir. Tabii stres sadece kişisel sağlık problemlerine sebep olmuyor, bununla birlikte personel ilişkilerinde de bir takım olumsuzluklar ve karmaşalar çıkartmakta. Bu karmaşalar zaman zaman kavga ve birbirini yaralama gibi ciddi boyutlara ulaşabilmekte.

Stresin Kaynakları Nelerdir?

Stresin kaynaklarını tespit edebilmek bize stressin önüne geçmek için bir anlamda öncülük edecektir. Yine Dünya Sağlık Örgütünün yayımlamış olduğu “Health Impact of Psychosocial Hazards at Work: An Overview / İşyerinde Psikososyal Tehlikelerin Sağlıkta Etkileri: Genel Bir Bakış” isimli kılavuzdan haraketle aşağıdaki tabloyu kullanabiliriz.

İş içeriği

Çeşitli veya kısa çalışma döngüsü eksikliği, parçalanmış veya anlamsız çalışma (angarya iş olarak tanımlayabiliriz), yeteneklerin düşük kullanımı, yüksek belirsizlik, iş yoluyla insanlara sürekli maruz kalma

İş Yükü & Çalışma Hızı

Aşırı iş yükü, makine hızı, yüksek seviyede zaman baskısı, Work overload or under load, machine pacing, high levels of time pressure, sürekli hale gelen “son gün” veya “teslim tarihi” (deadline)

Çalışma Programı

Vardiyalı Çalışma, gece vardiyaları, esnek olmayan çalışma programları-vardiyaları, öngörülemeyen çalışma saatleri, uzun veya sosyal olmayan çalışma saatleri

Kontrol

Karar aşamalarına düşük katılım, iş yükünde kontrol eksikliği, iş hızı vs.

Çevre ve Ekipman

Uygun olmayan ekipman kullanımı / ekipman yetersizliği, uygunluk veya bakım, alan darlığı, zayıf aydınlatma, aşırı gürültü gibi zayıf çevresel kondisyonlar

Şirket (Örgütsel veya Organizasyonel) Kültürü & Fonksiyon

Zayıf iletişim, Kişisel gelişime ve problem çözümüne düşük seviyede destek, Tanımlamalarda, anlaşmalarda eksiklik veya organizasyonel amaç

İşte kişiler arasındaki ilişki

Sosyal veya fiziksel izolasyon, üslerle zayıf ilgi/ilişki, kişiler arası çatışma, sosyal destek eksikliği, zorbalık, usandırma/sinirlendirme

Organizasyondaki görev/rol

Görev belirsizliği, görev çatışması ve insanlara/personellere karşı sorumluluk

Kariyer Gelişimi

Kariyer durgunluğu ve belirsizlik, düşük veya yüksek terfi, düşük maaş/ödeme, iş garantisi/güvensizliği, çalışmanın veya işin düşük sosyal değeri

İş ve Ev Arasında Geçiş-Arayüz

Ev ve işte çakışan talepler, evde destek eksikliği, çifte kariyer problemleri

Yukarıdaki tablodaki maddelerin bir çoğunu denizcilik mesleği için de kabul edilebilir olduğunu açıkça görebiliriz. Problemleri hayatımızdan mümkün olduğunca uzaklaştırmak veya tamamen çıkartmak yaşadığımız stresin etkilerini büyük ölçüde azaltacaktır. Pek tabii ki mesleğin karakterinden/kültüründen dolayı bazı maddeleri çıkartmak veya uzaklaştırmak mümkün olmayacak. Bu durumda sizi anlayan veya aynı problemleri yaşayan kişilerle dertleşmek işinize yarayabilir. Limanlarda mümkün olduğunca çıkarak gemiden uzaklaşmak, farklı insanlar görmek ve sosyalleşmek de sizi rahatlatacaktır. Daha önce paylaşmış olduğum bir yazıda güzel bir anıdan bahsetmiştim; güzel anılar biriktirebilirsiniz. Aşağıda, yukarıda yazılanları destekleyen ve problemin çözülmesinde güzel bir rehber olacak bir TED konuşması mevcut.

Yayınlayan

Bir yorum yazın